Vlaamse hiphop? Sorry, niet goed genoeg (dS)

De Hoop mag dan half grappend een hit scoren met ‘Waar is de meisje?’, veel valt er niet te lachen voor Vlaamse hiphoppers. Het zijn de Nederlandse conculega’s die de Vlaamse radio en winkelrekken veroveren (door Kristof Hoefkens — dS).

‘Als de Antwerpse dichter Paul Van Ostaijen vandaag nog leefde, dan was hij waarschijnlijk een rapper of beatboxer geweest.’ Dat was de conclusie van een aantal hiphoppers die twee jaar geleden met de poëzie uit Bezette stad aan de slag gingen in de Brusselse KVS. En misschien hebben we met Van Ostaijen wel meteen een historische kans gemist om iets in de hiphopwereld te betekenen. Want de Vlaamse rappers slagen er vandaag maar niet in om door te breken, zo lijkt het wel. Al zijn er uitzonderingen. De bizarre incognito rappers van De Hoop kwamen deze week de Ultratop binnen op nummer 15 met de hit ‘Waar is de meisje?’. Een ongekend succes voor een Vlaamse hiphopformatie: de laatste keer dat een Vlaams hiphopnummer in de Ultratop stond was… ja, wanneer eigenlijk?

Fantastig toch

We overvallen Sam Jaspers, directeur van Ultratop, een beetje met onze vraag naar ‘de best scorende Vlaamse hiphopnummers van de laatste jaren’. In het archief zoeken blijkt moeilijk. ‘We hebben een aantal subcategorieën, maar hiphop is er daar geen van. En “Vlaamse hiphop” al zeker niet.’ Om maar te zeggen dat hiphop niet meteen een levendige categorie is in Ultratopland.

Dan maar in het geheugen graven. ‘In het verleden hebben we er een paar gehad: ABN, ‘t Hof van Commerce, K.I.A. Maar recentelijk?’ Jaspers brainstormt op de achtergrond even met de collega’s. ‘Pita heeft een klein hitje gehad met “Zomer”. En er is ook Andy, de terminale Vlaamse rapper die via het VTM-programma Hart voor mekaar een wens mocht vervullen. Die heeft nummer 1 gehaald. Maar dat is natuurlijk een speciaal geval… Van een commercieel succesvolle Vlaamse scene kan je dus niet meteen spreken.’

Het contrast met de Hollandse hiphop kan moeilijk groter, want daar groeien ze even talrijk als de tulpenbollen. En wees maar zeker dat de Vlaamse rappers de concurrentie voelen: de Hollanders rijgen ook in ons land de hits aan elkaar. Gers Pardoel kampeert met zijn ‘Ik neem je mee’ al weken in de hitlijsten. De voorbije jaren was ook De Jeugd van Tegenwoordig niet weg te denken, evenmin als The Opposites met hun ‘Broodje Bakpao’. Of Diggy Dex met de Eva De Roovere-sample ‘Slaap lekker (fantastig toch)’. Vroeger waren er nog Lange Frans en Baas B. En met Kraantje Pappie is er alweer een nieuwe Hollandse hiphopper op weg om de hitlijsten te bestormen. En dan hebben we het nog niet over de rappers die in Holland stevig scoren, maar hier onbekend blijven: Ali B of Sef, om er een paar te noemen. Maar waar blijven die Vlamingen in godsnaam?

Eigen makelij

Naast al dat Nederlandse geweld oogt de Vlaamse oogst wel erg schraal. Gerrit Kerremans, de muziekcoördinator van de VRT, heeft er een eenvoudige verklaring voor: ‘Omdat ze gewoon beter zijn. Ze hebben een veel grotere scene en een veel grotere traditie in Nederlandstalige hiphop. Dat merk je aan alles. Bij ons zijn er maar weinig groepen die geloofwaardige Nederlandstalige hiphop brengen. ‘t Hof van Commerce is de enige die is blijven bovendrijven na al die jaren. Maar het niveau van De Jeugd van Tegenwoordig – productioneel top, grappig gedaan, met een leuk tussentaaltje – dat haalt niemand bij ons.’

De Hollandse hiphopsensatie Gers Pardoel ziet het ook. ‘Het klopt dat Vlaanderen in de schaduw staat als het aankomt op hiphop. Dat komt door de geschiedenis. Ongeveer 25 jaar geleden kwam in Nederland de hiphop op, maar België heeft dat pas veel later opgepikt. De attitude van de Belgische rappers verschilt dan ook: puur maar ook minder eigenzinnig. Er moet in Vlaanderen dringend een artiest opstaan die een eigen karakter in zijn muziek durft te leggen. Want muziek kopiëren werkt niet. Kijk maar naar Amerika: je hebt Kanye West, Jay-Z en Eminem. Drie hiphoppers en drie verschillende persoonlijkheden en stijlen.’

‘Vlaamse hiphoppers hebben soms wel hits, maar het blijven eendagsvliegen’, zegt Froze, artiestennaam van Fritz Tavernier. ‘Natuurlijk heb je hier niet dezelfde omkadering: in Nederland heb je grote hiphoplabels als TopNotch en Zware Jongens. Hier heb je wel Eigen Makelij, Made Men Muzik en Rauw&Onbesproken, maar die kun je niet vergelijken met die grote jongens van Nederland.’

Hof van Commerce

Maar ligt het dan echt allemaal aan de hiphoppers die persoonlijkheid missen? De Vlaamse hiphoppers wijzen zonder gêne naar de media. De scene verdient steun: de platen moeten meer gedraaid worden en er moet meer over geschreven worden.

Ook de Vlaamse rapper Pita, die het bescheiden hitje ‘Zomer’ scoorde en een bekend producer is, deelt die mening: ‘De Vlaamse hiphop breekt niet door omdat hij niet opgepikt wordt door de media. Daardoor zijn er te weinig mensen die ernaar luisteren en kent het genre te weinig weerklank.’

Gepruttel in de andere hoek: muziekcoördinator Gerrit Kerremans is het er niet mee eens. ‘Het is eenvoudig: als de Vlaamse rappers goed genoeg zijn, zijn ze incontournable en worden ze gedraaid. We hanteren voor Vlaamse hiphoppers dezelfde kwaliteitscriteria als voor anderen, en die halen ze gewoonweg niet.’

Tim Dalle, oprichter van het Vlaamse hiphoplabel Eigen Makelij, ziet op dat vlak heil in de conculega’s uit Nederland. ‘Een hit zoals die van de Nederlandse rapper Gers Pardoel is ook goed voor de hiphopscene in Vlaanderen. Het toont dat je met hiphop kan doorbreken, zelfs bij een breed publiek. Het maakt de weg vrij voor Vlaamse artiesten en misschien krijgen ze daardoor wat meer airplay.’

Toekomstmuziek

‘Als hiphop wat meer in de Vlaamse spotlights komt, zal het snel gaan’, voorspelt Froze. ‘De kwaliteit wordt beter en de concertzalen geraken stilaan voller’, zegt ook Tim Dalle. Zelfs de Nederlandse rapper Kraantje Pappie is positief: ‘Het maakt steeds minder uit hoe je klinkt, dus dat is goed nieuws voor de Vlamingen (lacht).’

Of Nederlanders dan struikelen over het Vlaams? ‘Nou, Vlaamse rappers klinken minder hard. Als jullie boos zijn, klinkt het in onze oren nog altijd lief.’ Maar ondanks dat wollige karakter groeit het respect wel, vindt Kraantje Pappie. ‘Je ziet de mannen van De Jeugd van Tegenwoordig via sociale media enthousiast reageren op sessies van Vlaamse rappers. Dat zag ik vroeger niet.’

Uit de hoek van Gerrit Kerremans komt een ander geluid. ‘Het ziet er helaas niet meteen naar uit dat er binnenkort een Vlaamse hiphopband zal doorbreken’, zegt deze. Benieuwd wie straks gelijk krijgt.

Bron: De Standaard © 2012

Lees ook: Rappers over Vlaamse hiphop (dS)

Update 9 feb: Moet Vlaamse hiphop een kans krijgen op de radio?